🪔यो वर्षको तिहार कहिले कुन दिन ? सम्पूर्ण मितिसहितको रमाइलो विवरण

काठमाडौं । उज्यालो र माया–ममतालको प्रतीक पाँच दिने महापर्व तिहार यति वर्ष कार्तिक २ गते आइतबारदेखि देशभर उल्लासपूर्वक मनाइँदैछ ।

पहिलो दिन काग तिहारका रूपमा मनाइन्छ, जसमा यमदूतका प्रतीक कागलाई भोजन अर्पण गरिन्छ । यो दिनलाई सन्देशवाहक र शुभसूचना ल्याउने पक्षीको सम्मानको दिन मानिन्छ ।

त्यसपछि कार्तिक ३ गते सोमबार, एकैसाथ कुकुर तिहार, लक्ष्मी पूजा, नरक चतुर्दशी र सुखरात्रि मनाइन्छ । यो दिन बिहानै उठी तेल लगाएर स्नान गर्ने परम्परा छ, जसले शरीर र मन दुवैलाई शुद्ध पार्ने मान्यता छ । धार्मिक दृष्टिले यसले पापकर्मबाट मुक्ति र शान्तिको प्राप्ति हुने विश्वास रहिआएको छ ।

गोधूलि लग र सूर्यास्तको बीचको समयलाई लक्ष्मी पूजाको उत्तम साइत मानिन्छ । घर–घरमा झिलिमिली बत्ती, रङ्गोली र पुष्पमालाले सजाइने छ । धन, समृद्धि र सौभाग्यकी देवी लक्ष्मीलाई आह्वान गर्दै सधैं उज्यालो रहोस् भन्ने कामना गरिन्छ । त्यही साँझदेखि देशभर देउसीभैलोको उल्लासमय माहोल छाउनेछ ।

कार्तिक ४ गते मंगलबार गाई तिहार र गोवद्र्धन पूजा पर्छ । यो दिन गाईलाई माताको स्वरूपमा पूजा गरिन्छ, नेवार समुदायले भने आत्म पूजा (म्ह पूजा) मनाउँछन् । यसै दिनदेखि नेपाल संवत् नयाँ वर्षको शुभारम्भ पनि हुनेछ, जसले नेपाली पहिचान र संस्कृतिको गर्विलो पहिचान दिलाउँछ ।

उज्यालो, प्रेम, मिठास र भाइबहिनीबीचको आत्मीय सम्बन्धले भरिएको यो पर्व नेपाल संवत्, महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा जयन्ती र सांस्कृतिक उत्सवको संगमका रूपमा विशेष छ ।

यस वर्षको भाइटीका कार्तिक ६ गते बिहीबार पर्न गएको छ । शुभ साइत बिहान ११ बजेर ३१ मिनेटमा रहेको ज्योतिषहरूले बताएका छन् । यस दिन दिदीबहिनीहरूले दाजुभाइको निधारमा सप्तरंगी टिका लगाई, मखमली माला पहिर्याई दीर्घायु र सुस्वास्थ्यको कामना गर्छन् । दाजुभाइहरूले पनि बहिनीहरूलाई उपहार र आशीर्वाद दिँदै माया प्रकट गर्छन् ।

मिठा परिकार, आत्मीय भेटघाट र रमाइलोले भरिएको भाइटीका तिहारको सबैभन्दा भावनात्मक र प्रतीकात्मक दिन हो ।

यदि कुनै कारणवश उक्त साइतमा टिका लगाउन नसकिएमा, सोही दिन राति वा अर्को दिन आफूअनुकूल समयमा टिका लगाउन सकिने मान्यता छ ।

यसरी कागदेखि भाइटीकासम्म फैलिएको पाँच दिनको यो पर्वले अन्धकारमाथि उज्यालो, विभाजनमाथि प्रेम र निराशामाथि आशाको विजयको सन्देश दिन्छ ।

तिहार केवल पर्व होइन, सम्पूर्ण नेपालीको मन–मस्तिष्कमा रोपिएको उज्यालो भावनाको उत्सव हो । 🌼🪔