महेश महर्जन : नेपाली कराँतेको धडकन

ecopolinews.com

रविन्द्र कट्टेल- काठमाण्डौ,तारकेश्वर - राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय कराँते रेफ्री,प्रशिक्षक तथा खेलाडी महेश महर्जन ज्यूको अद्वितीय नेतृत्वमा यो वर्ष सम्पन्न तारकेश्वर नगरपालिका मेयर कप केवल एक प्रतियोगिता बनेन—यसले नेपाली खेलकुदको आत्मविश्वास, क्षमता र भविष्यको दिशालाई पुनः परिभाषित गरिदियो। उहाँको प्रेरक नेतृत्वमा सरकारी तहका मानसिंह धर्म उच्च माध्यमिक विद्यालय र निजी क्षेत्रका लालीगुराँस एकेडेमीले हासिल गरेको ऐतिहासिक विजयले खेलकुदमा उत्कृष्टता कति समर्पण र सही मार्गदर्शनमा निर्भर हुन्छ भन्ने तथ्यलाई झनै स्पष्ट पारेको छ। विशेषगरी लालीगुराँस एकेडेमीले लगातार तीन वर्षसम्म कायम गरेको प्रथम स्थानको रेकर्ड र मानसिंह विद्यालयले उस्तै अवधिमा लगातार दोस्रो स्थान हात परेको उपलब्धि—महर्जनको कठोर अनुशासन, उच्चस्तरीय प्रशिक्षण क्षमता र दूरदृष्टियुक्त नेतृत्वको गहिरो परिणाम हुन्।

महेश महर्जन सानैदेखि खेलकुदलाई जीवनको केन्द्र बनाउँदै आएका असाधारण व्यक्तित्व हुन्। देशविदेशमा आकर्षक अवसरहरू हातमा पर्न सक्छन्, तर उहाँले कहिल्यै आफ्नो मातृभूमि छाडेनन्। अन्तराष्ट्रिय रेफ्री र प्रशिक्षकको रूपमा विश्वसनीय पहिचान बनाइसके पनि उहाँको प्राथमिकता सधैं नेपालका बालबालिका, यहाँको खेलकुद वातावरण र दिगो खेल विकास नै रह्यो। यही निष्ठाले उहाँलाई देशमै रहिरहन प्रेरित गर्‍यो— जब खेलकुदमा सहयोग सिमित थियो, पूर्वाधार कमजोर थिए, र खेलकुदमा सरकारी लगानी निकै न्यून थियो। आज खेलेका धेरै युवा विदेश उन्मुख छन्, अवसरको खोजीमा देश छाड्न बाध्य छन्; यस्तो अवस्थामा महर्जनले आफ्नै खर्चमा खेलाडीलाई प्रशिक्षण, सहभागिता र अवसर प्रदान गर्दैको योगदान केवल प्रेरणादायी मात्र होइन—नेपालको खेलकुद इतिहासमा उल्लेखनीय योगदान र उपलब्धि  हो।

देशले आवश्यक लगानी गर्न नसक्दा खेलाडीहरूको मनोबल कमजोर भयो, प्रतिभा पलायन बढ्यो, र खेलकुद राष्ट्रिय प्राथमिकताबाट क्रमशः टाढिंदै गयो। तर यिनै चुनौतीबीच महेश महर्जनले जन्माएका अनेकौँ खेलाडी आज अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा पदक जित्दै नेपाललाई चिनाइरहेका छन्। उहाँको कठोर परिश्रम, गहिरो अनुशासन र राष्ट्रियताप्रतिको असल दृष्टिकोणले उनीहरूलाई केवल प्रतियोगिता मात्र जिताएको छैन, जीवनभर उपयोगी हुने अनुशासन, आत्मविश्वास र नेतृत्व गुण पनि सिकाएको छ। उहाँका पहलमा धेरै विपन्न तथा पृष्ठभूमि कमजोर बालबालिकाले नि:शुल्क छात्रवृत्तिमा विद्यालय–कलेजमा पढ्न पाएका छन्—यो उहाँको खेलकुद बाहिरको सामाजिक उत्तरदायित्वको उच्चतम रूप हो।

महर्जन कहिलेकाहीँ भन्छन्—“देश र खेलाडीको भविष्य सोच्दा कहिलेकाहीँ आफ्नो जीवन बिर्सिएजस्तो हुन्छ।” यही आत्मसर्मपण नै उहाँ आज अविवाहित रहनुको पृष्ठभूमि हो। आफ्नै जीवनभन्दा खेलाडीको भविष्य ठूलो ठान्ने यस्तो चेतना अत्यन्त दुर्लभ छ, र यही विशेषता उहाँलाई साधारण प्रशिक्षकको दायराभन्दा धेरै माथि उठाउँछ।

महेश महर्जनको दृढता, त्याग र अन्तर्राष्ट्रिय दक्षताले आज नेपाली खेलकुदले नयाँ आशा देखिरहेको छ। मेयर कपमा प्राप्त उल्लेखनीय सफलता उहाँको क्षमताको एउटा झल्को मात्र हो—उहाँले निर्माण गरिरहेका अनुशासित, आत्मविश्वासी र राष्ट्रभक्त खेलाडीहरूको पुस्ताले भोलिका दिनमा नेपाललाई विश्व क्रीडा नक्सामा अझ उज्यालो बनाउनेछ।

अब आवश्यक कुरा के हो भने—देशले यस्ता व्यक्तित्वलाई आधिकारिक रूपमा चिन्दै, खेलकुदमा दीर्घकालीन नीतिगत लगानी गर्दै, प्रतिभालाई जोगाएर देशमै प्रभावकारी वातावरण निर्माण गर्नुपर्छ। महेश महर्जनजस्ता समर्पित प्रशिक्षकहरूको योगदानलाई देशले समायोजित गर्न सके, नेपालको खेलकुद क्षमता विश्वस्तरमा उक्लिन अब कुनै ठूलो दूरी बाँकी रहने छैन।

प्रतिक्रिया