रविन्द्र कट्टेल - नेपाल प्रहरीको उच्च नेतृत्व तहमा ठूलो हेरफेर भएको छ। बिहीबार बसेको मन्त्रिपरिषद्को बैठकले नेपाल प्रहरीका जनपदतर्फका सबै आठ जना अतिरिक्त महानिरीक्षक (एआईजी) हरूको एकमुष्ट सरुवा गर्ने महत्त्वपूर्ण निर्णय गरेको हो। सरकारको यस कदमसँगै प्रहरी संगठनभित्र ठूलो तरंग उत्पन्न भएको छ भने अनुसन्धानदेखि प्रशासनसम्मका महत्त्वपूर्ण विभाग र निकायहरूले नयाँ कमान्डर पाएका छन्।
प्रहरी संगठनको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण, संवेदनशील र चर्चित मानिने निकायहरूमा नयाँ नेतृत्व पठाइएको छ। देशकै गम्भीर प्रकृतिका अपराध अनुसन्धानको नेतृत्व गर्ने केन्द्रीय अनुसन्धान ब्युरो (सीआईबी) को कमान्ड सम्हालिरहेका एआईजी मनोज केसीलाई त्यहाँबाट सरुवा गरिएको छ। सीआईबीको नयाँ प्रमुखका रूपमा सरकारले एआईजी उमाप्रसाद चतुर्वेदीलाई खटाउने निर्णय गरेको छ। त्यसैगरी, संघीय राजधानी काठमाडौं उपत्यकाको सम्पूर्ण सुरक्षा कमान्ड सम्हाल्ने उपत्यका प्रहरी कार्यालय, रानीपोखरीको नेतृत्व पनि परिवर्तन भएको छ। रानीपोखरीका प्रमुख एआईजी ईश्वर कार्कीलाई मानवस्रोत विभागमा सारिएको छ भने उनको स्थानमा यसअघि अपराध अनुसन्धान विभागमा कार्यरत एआईजी सुशील सिंह राठौरले उपत्यकाको विशिष्ट र चुनौतीपूर्ण जिम्मेवारी प्राप्त गरेका छन्। राठौरले छाडेको अपराध अनुसन्धान विभागको कमान्ड भने सीआईबीबाट सरुवा भएर आएका मनोज केसीले सम्हाल्नेछन्।
मन्त्रिपरिषद्को यो निर्णयले प्रहरीको प्रशासनिक, समन्वय र तालिम केन्द्रहरूमा पनि व्यापक फेरबदल गरेको छ। मानव स्रोत विभागको नेतृत्व गरिरहेका एआईजी राजन अधिकारीलाई प्रहरी संगठनको दक्ष जनशक्ति उत्पादन गर्ने महत्त्वपूर्ण निकाय राष्ट्रिय प्रहरी प्रशिक्षण प्रतिष्ठानमा सरुवा गरिएको छ। त्यसैगरी, प्रतिष्ठानको कमान्ड सम्हालिरहेका एआईजी सिद्धिविक्रम शाहलाई भने प्रहरीको कार्य विभागको जिम्मेवारी सुम्पिइएको छ। यसका साथै, प्रदेश समन्वय विभाग र प्रशासन विभागको नेतृत्व एकआपसमा हेरफेर गरिएको छ। प्रदेश समन्वय विभागमा कार्यरत एआईजी डम्बर विक प्रशासन विभागको प्रमुख बनेका छन् भने प्रशासनमा कार्यरत हिमालयकुमार श्रेष्ठलाई प्रदेश समन्वय विभागको नेतृत्व गर्न ल्याइएको छ।
जनपदतर्फका आठै जना एआईजीको एकसाथ सरुवा गरेर सरकारले सम्पूर्ण उच्च तहको कमान्डलाई नयाँ ऊर्जा र रणनीतिका साथ परिचालन गर्न खोजेको स्पष्ट संकेत दिएको छ। यद्यपि, प्राविधिकतर्फका एआईजीको जिम्मेवारी भने यथावत् राखिएको छ। नेपाल प्रहरीमा जनपदबाहेक प्रहरी अस्पतालतर्फ थप एक जना एआईजीको दरबन्दी रहेको छ, जहाँ हाल प्राविधिकतर्फका एआईजी डा. सुन्दरप्रसाद ह्योजु कार्यरत छन्। सरकारको यस व्यापक र एकमुष्ट सरुवा निर्णयले समग्र प्रहरी संगठनको आगामी कार्यसम्पादन, अपराध नियन्त्रण र देशको शान्ति सुरक्षा कायम गर्ने सवालमा महत्त्वपूर्ण र दूरगामी प्रभाव पार्ने अपेक्षा गरिएको छ।